4

مختصری از زندگی نامه سید بحرالعلوم

 

محمد مهدى، فرزند سید مرتضى طباطبایى بروجردى، از نوادگان امام حسن مجتبى (علیه السلام) در یک خانواده روحانى، در شب جمعه از ماه شوال ۱۱۵۵ هـ.ق، در شهر کربلاى معلی، ولادت یافت.
شبی که سید به دنیا آمد، پدرش در عالم خواب دید که امام رضا(علیه السلام) دستور دادند به یکی از اصحاب خویش به‌ نام «محمدبن اسماعیل بن بزیع» که شمعی بر فراز بام سید مرتضی برافروزد، وقتی محمدبن اسماعیل آن شمع را روشن کرد، سید مرتضی می گوید:
مشاهده کردم، نوری از آن شمع به آسمان بالا رفت که نهایت نداشت، پس تعجب کردم و با خود گفتم این چه بود که من دیدم؟ که ناگهان از خواب بیدار شدم و در همان ساعت خبر تولد سید مهدی را برایم آوردند.

سید بحر العلوم از دوران کودکى در دامن پر مهر مادر پاک دامنش و در پرتو توجهات پدر بزرگوارش، سید مرتضى (متوفاى ۱۲۰۴ ق) به آداب و اخلاق اسلامى خو گرفت و رفته رفته رشد یافت. پس از گذراندن دوره هاى علوم مقدماتى و سطح (فقه و اصول)، در آغاز بلوغ به درس خارج که از سوى پدرش تدریس مى شد، راه یافت و پس از پنج سال درس و بحث فشرده به مقام اجتهاد، نایل آمد.
همچنین در محضر اساتید بنام حوزه ی کربلا و نجف اشرف از جمله؛ محمد باقر وحید بهبهانى، شیخ یوسف بحرانى، محمد تقى دورقى نجفى و مهدى فتونى نباطى عاملى، شرکت نمود.
او حکمت و فلسفه را نزد آقا "میرزا ابوالقاسم مدرس" فرا گرفت و آن حکیم وارسته نیز در نزد وى درس اصول و فقه را آموخت.
وحید بهبهانى در اواخر عمر خویش مردم را در مسائل و فتواهاى احتیاطى به سوى سید محمد مهدى، راهنمایى مى کرد و او را مجتهدى جامع الشرایط مى دانست.
سید در سال ۱۱۸۶ ق. به قصد زیارت مرقد مطهر امام رضا (علیه السلام) و دیدار با علماى بزرگ ایران، وارد مشهد مقدس شد و در مدت اقامت شش یا هفت ساله خود در آن شهر، علاوه بر دیدارهاى علمى با مردم و مباحثات با علما، در درس استاد میرزا مهدى اصفهانى خراسانى (۱۲۱۸ - ۱۱۵۳ ق)، شرکت کرد و فلسفه، عقاید و کلام را از آن مرد بزرگ آموخت و بر اندوخته علمى خویش افزود.
لقب بحرالعلوم از زبان این استاد براى اولین بار به "سید محمد مهدى طباطبایى" گفته شد. استاد که از هوش و استعداد او شگفت زده شده بود، در حین درس خطاب به شاگرد خود مى گوید:
- « خا انت بحرالعلوم » یعنى؛ تو دریاى علم هستى.
از آن لحظه، سید به این لقب معروف شد.


سید بحرالعلوم در اواخر سال ۱۱۹۳ق، راهى حجاز شد. استقبال شایان مردم و شخصیت هاى محافل علمى از او موجب شد که به مدت دو سال در کنار خانه ی خدا ، اقامت ورزد و به درس و بحث بپردازد.
تسلط او به فقه اهل سنت و حسن معاشرت و سخاوتش او را چنان در میان ساکنان آن دیار به خصوص اهل علم، محبوب ساخت که هر روزه شمارى از مردم و دانشمندان به دیدنش مى رفتند و از وى کسب فیض مى نمودند.
شگفت آنکه، پیروان هر کدام از مذاهب چنین مى پنداشتند که بحرالعلوم، پایبند به مذهب ایشان است. او تمام این مدت را با «تقیه» گذرانید و جلسه درس او در علم کلام، طبق مذاهب چهارگانه دایر بود و در اواخر توقف در مکه، مذهب خود را اعلان فرمود.
وقتى خبر اظهار مذهب او به گوش ‍ پیروان مذاهب دیگر رسید از اطراف به دور او ریخته، با وى به مناقشه پرداختند و او با دانش انبوه خود بر تمامى آنها برترى پیدا کرد و همه آنها را با دلیل هاى قوى و منطقى به سوى حقیقت اسلام مجذوب ساخت.
تعیین و تثبیت جایگاه اعمال حج و مرکزیت دادن به مواقیت احرام ، به طوری که از نظر شرعى، صحیح واقع شود و همچنین اصلاح مواقف حج، یکى از گام هاى ارزشمند سید بحرالعلوم بود؛ زیرا این مکان هاى مقدس ، قبل از او چندان مشخص نبود.
علاوه بر اینها، سنگ هاى فرش شده در حرم را که حجاج بر آن اقامه نماز مى کردند، تعویض نمود و سنگ هاى معدنى را خارج کرد و سنگ هایى را که از نظر شیعه ، سجده بر آنها صحیح است، جایگزین نمود.
از آثار معنوى حضور این مرد بزرگ در حجاز، شیعه شدن امام جمعه مکه در هشتاد سالگى است.


سید بحرالعلوم، مرد فضیلت و تقوا و نمونه اى کامل از اخلاق نیکوى انبیا بود. او در تهذیب اخلاق در مرتبه اى قرار داشت که درک آن براى بسیارى از افراد مشکل است. او ساعات فعالیت هایش را تقسیم نموده بود. وقتى سیاهى شب همه جا را فرا مى گرفت، مقدارى به تحقیق و آماده کردن مقدمات درس و بحث مى گذراند و پس از آن به طرف مسجد کوفه رفته در آنجا به مناجات با خدا مى پرداخت.

سید بحرالعلوم که به علت بیمارى مدتى توان تدریس نداشت و در منزل به مطالعه و تألیف مشغول بود، سرانجام در روز ۲۴ ذیحجه (یا رجب) سال ۱۲۱۲ قمری، به سرای باقی سفر کرد.

نوشتن نظر

چون در این سایت شناسایی پیام دهنده حتی با ایمیل و آی پی فرعی آسان است لذا عواقب قانونی ارسال پیام های حاوی توهین متوجه ارسال کننده می باشد!

Copyright © 1387/11/11 - 1397 zohoor.ir تمام حقوق مادی و معنوی برای پایگاه نشر معارف قرآن و ولایت محفوظ است.
Template Design:Akin Group
بازگشت به بالا